Rubai Mezidler | Arapça Bina Dersleri 7 | Halis Hoca (Ebu Hanzala)

660

Rubai Mezidler |  Arapça Bina Dersleri 7 | Halis Hoca (Ebu Hanzala)

 

RUBAİ MEZİDLER:

    • Üç bab rubai mezid içindir. Bunlar kendi arasında iki nev’dir:

1.NEV’:

    • Birinci nev’: Bir harf ziyade edilen fiillerdir. Bu bir babtır:

VEZN: تَفَعْللَ يَتَفَعْلَلُ تفَعْلُلا

    • Bu Babın Binası: Mutavaat için gelir. Misal:

دَحرجتُ الْحجَرَ فتدَحرج ذٰلك الحجرُ: Taşı yuvarladım taşta yuvarlandı.

    • Arapça da  دَحرج babına تدَحرج  babı mutavaat eder.

 

2.NEV’:

    • İkinci nev’: İki harf ziyade edilen fiillerdir. Bu iki babtır:

1.BAB: إفْعَنْللَ يَفْعَنْلِلُ إفْعِنلالاً

    • Bu Babın Binası: Mutavaat içindir. Misal:

 حرجمْتُ الْإبل فاحرنْجم الإبل:Develeri topladım develer toplandı.

 

2.BAB: إفْعَلَلَّ يَفْعَلِلُّ إفْعِلَّالاً

    • Bu Babın Binası: Lazımın mubalağası için gelir. Misal:

  إقشَعَرَّ جِلْدُ الرّجُلِ:Adamın tüyleri (çok) diken diken oldu.

    • Mubalağa iki şekilde olur:

    • Kelimenin sonuna mubalağa ifade eden bir kelime getirilir.

    • Mubalağa ifade eden bablara dâhil edilir.

 

تَدَحْرجَBABINA MULHAK OLANLAR:

 

    • Beş bab  تَدَحْرجَbabına mulhak olanlar içindir:

1.BAB: تَفَعْلَلَ يتَفَعلَلُ تَفَعْلُلاً

    • Bu Babın Binası: Mutavaat içindir. Misal:

  جَلببْتُ زَيدًا فتَجَلْببَ: Zeyd’e gömlek giydirdim O da giydi.

 

2.BAB: تَفَوْعَلَ يتَفَوْعَلُ تَفَوْعُلاً

    • Bu Babın Binası: Mutavaat içindir. Misal:

 جَوْرَبْتُه فتَجَوْرَبَ: Ona çorap giydirdim O da giydi.

 

3.BAB: تَفَيْعَلَ يتَفَيْعَلُ تَفَيْعُلاً

    • Bu Babın Binası: Sadece lazım içindir. Misal:

 تَشَيطَنَ زَيدٌ: Zeyd şeytanlaştı.

    • شَيْطان  : Kelimesi ;

    • Bazılarına göre  شَطَنَ (haktan uzak olmak) fiilinden türemiştir.

    • Bazılarına göre ise  شَطَّ(haddi aşmak, zulmetmek) fiilinden türemiştir.

 

4.BAB: تَفَعْوَلَ يتَفَعْوَلُ تَفَعْوُلاً

    • Bu Babın Binası: Sadece lazım içindir. Misal:

تَرَهْوكَ زَيدٌ: Zeyd böbürlene böbürlene yürüdü.

[Not: İnsanın büyüklenmesi için genelde tasannu’ manasında olan  تَكَبَّرَveya تَبَحَّرَ  kelimeleri kullanılır. Kibir sıfatı Allah’a aittir. Aciz zayıf olan insanın kibirlenmesi haddi aşmaktır. Bundan dolayı Allah kibirli insanları affetmez.]

 

5.BAB: تَفَعْلَى يتَفَعْلَى تَفَعْلِياً

    • Bu Babın Binası: Lazım içindir. Misal:

 تَسَلقى زَيدٌ: Zeyd sırt üstü düştü.

 

Bu fiillerin başındaki  ت harfleri ilhak değildir. Çünkü ilhak başta olmaz. Bu bablardaki ت  harfleri mana da ziyadeleşmek için dâhil edilmiştir. Bunun dışındaki ويharfleri ve lamu-l fiilin tekrarı ilhaktır.

 

حْرَنْجَمَ  BABINA MULHAK OLANLAR:

İki bab  إحرَنجَمَ  babına mulhak olanlar içindir:

 

1.BAB : إفْعَنْللَ يفْعَنْلِلُ إفْعِنْلَالًا

    • Bu Babın Binası: Lazımın mubalağası için gelir. Misal:

 إقْعَنسس الرّجل: Adamın sırtı çok kambur oldu.

 

2.BAB : إفْعَنْلى يفْعَنْلِي إفْعِنْلَاءً

    • Bu Babın Binası: Mutavaat için gelir. Misal:

سلقَيته فاسلنقى  : Onu sırtüstü düşürdüm O da düştü.

    • Mulhak babları ve diğer bablar arasındaki fark:

    • Mulhak bablar da karışıklık ortadan kalksın ve uygunluk olsun diye ziyade yapılmıştır.

    • Diğer bablar da ise mana da ziyadeleşmek için ziyade yapılmıştır.

 

Küfrün Karanlıklarından, Vahyin Aydınlığına…

 

Kanalımıza Destek Olmak İçin;

https://bit.ly/2MCiNmM

 

Tevhid Dersleri Kanalı için;

https://bit.ly/2K8UdYy

 

Tevhid Meali İçin:

https://tevhidmeali.com/

 

Bütün Videoları İzlemek İçin;

https://tevhiddersleri.org/

 

Dergilerimiz ve Kitaplarımıza Ulaşmak İçin:

http://tevhiddergisi.org/

 

Sorularınız İçin:

[email protected]

 

#Arapça #bina #EbuHanzalaHoca #TevhidDersleri #TevhidDergisi

tevhid dergisi

arapça dersleri

tevhid dersleri

ebu hanzala hoca

DAHA FAZLA GÖSTER

DAHA AZ GÖSTER

0 YORUM:
Yorumlar